{"id":32402,"date":"2024-03-26T10:37:47","date_gmt":"2024-03-26T09:37:47","guid":{"rendered":"https:\/\/archive.displayeurope.eu\/?post_type=article&p=32402"},"modified":"2024-09-06T16:36:09","modified_gmt":"2024-09-06T14:36:09","slug":"dlaczego-niemiecka-lewica-jest-prorosyjska","status":"publish","type":"article","link":"https:\/\/archive.displayeurope.eu\/pl\/article\/dlaczego-niemiecka-lewica-jest-prorosyjska\/","title":{"rendered":"Dlaczego niemiecka lewica jest prorosyjska?"},"content":{"rendered":"\n

Kaja Puto: Sk\u0105d sympatia niemieckiej lewicy do Rosji?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Reinhard Bingener: <\/strong>W Niemczech mamy cztery partie lewicowe \u2013 Socjaldemokratyczn\u0105 Parti\u0119 Niemiec (SPD), Lewic\u0119 (Die Linke), Zielonych (Die Gr\u00fcnen) i nowy Sojusz Sahry Wagenknecht<\/a> (BSW). Ka\u017cda ma nieco odmienny stosunek do Rosji. W przypadku SPD kluczowe dla jego wykszta\u0142cenia by\u0142y lata 60. i 70., czasy rozwoju ruch\u00f3w pacyfistycznych. M\u0142odzi socjaldemokraci ci\u0105gn\u0119li w\u00f3wczas parti\u0119 w kierunku marksizmu. Do tego w\u0142a\u015bnie pokolenia nale\u017ca\u0142 najbardziej znany z prorosyjskich polityk\u00f3w SPD \u2013 Gerhard Schr\u00f6der.<\/p>\n\n\n\n

Zieloni wyro\u015bli z tego samego klimatu ideowego, jednak w ich przypadku na pierwszy plan ostatecznie wysun\u0119\u0142a si\u0119 koncepcja praw cz\u0142owieka. To doprowadzi\u0142o ich do ustawienia si\u0119 przeciwko Rosji, a tym samym wi\u0119kszej sympatii dla wsp\u00f3\u0142pracy transatlantyckiej. Z kolei Lewica to projekt w du\u017cej mierze postkomunistyczny. Marksistowskie koncepcje teoretyczne i antyamerykanizm odgrywaj\u0105 w nim jeszcze wi\u0119ksz\u0105 rol\u0119 ni\u017c w SPD. Podobnie wygl\u0105da to w Sojuszu Sahry Wagenknecht.<\/p>\n\n\n\n

SPD to najwi\u0119ksza i najstarsza z tych partii, wsp\u00f3\u0142tworzy\u0142a wiele rz\u0105d\u00f3w, przewodzi te\u017c rz\u0105dz\u0105cej od 2021 roku Niemcami koalicji. Odegra\u0142a najwi\u0119ksz\u0105 rol\u0119 w kszta\u0142towaniu polityki zagranicznej Niemiec wobec Rosji w ostatnich dekadach. Jak to mo\u017cliwe, \u017ce wci\u0105\u017c utrzymuje si\u0119 w niej ten <\/strong>naiwny pacyfizm<\/strong><\/a>? <\/strong><\/p>\n\n\n\n

Markus Wehner:<\/strong> T\u0119 naiwn\u0105 polityk\u0119 ukszta\u0142towa\u0142y, jak wykazujemy w ksi\u0105\u017cce, trzy czynniki. Pierwszym jest rozpowszechniony w Niemczech antyamerykanizm, kt\u00f3ry wsp\u00f3\u0142cze\u015bnie szczeg\u00f3lnie silny jest na lewicy, a kt\u00f3rego konsekwencj\u0105 jest prorosyjsko\u015b\u0107. Przybiera on na sile, gdy w Stanach do w\u0142adzy dochodzi prawicowy prezydent. W pierwszej dekadzie nowego wieku, gdy prezydentem USA by\u0142 George W. Bush, a Rosji W\u0142adimir Putin, czo\u0142owi politycy SPD g\u0142osili, \u017ce potrzebujemy r\u00f3wnego dystansu, tzn. tak samo bliskich relacji z NATO jak z Rosj\u0105.<\/p>\n\n\n\n

Polska lewica r\u00f3wnie\u017c jest krytyczna wobec USA i rozmaitych interwencji NATO, a mimo to nie idzie w prorosyjsko\u015b\u0107.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

R.B.:\u00a0<\/strong>No tak, ale Rosja nigdy nie kolonizowa\u0142a Niemiec tak, jak mia\u0142o to miejsce przez d\u0142ugi czas w Polsce. W Niemczech do\u015bwiadczenie to ograniczone by\u0142o do NRD \u2013 czyli czterdziestu pi\u0119ciu lat i jednej czwartej ludno\u015bci. Do tego dochodzi zakorzenione w historii niemieckiej kultury przekonanie o p\u0142ytko\u015bci Stan\u00f3w Zjednoczonych i Zachodu, kt\u00f3rej przeciwstawiana jest g\u0142\u0119boka dusza, kt\u00f3ra \u0142\u0105czy\u0107 ma Rosjan i Niemc\u00f3w. A zatem pewn\u0105 rol\u0119 odgrywa tu r\u00f3wnie\u017c kulturowa pycha.<\/p>\n\n\n\n

M.W.:<\/strong> Kolejnym czynnikiem, kt\u00f3ry wp\u0142yn\u0105\u0142 na polityk\u0119 Niemiec wobec Rosji, jest niemieckie poczucie winy za zbrodnie dokonane w ZSRR podczas drugiej wojny \u015bwiatowej. W\u015br\u00f3d wielu Niemc\u00f3w, zw\u0142aszcza tych starszego pokolenia, panuje przekonanie, \u017ce jeste\u015bmy winni Rosji pok\u00f3j. W tej logice ponad dwadzie\u015bcia milion\u00f3w obywateli ZSRR, kt\u00f3rzy zgin\u0119li podczas wojny, to Rosjanie, cho\u0107 przecie\u017c byli w\u015br\u00f3d nich r\u00f3wnie\u017c Ukrai\u0144cy, Bia\u0142orusini i wiele innych narod\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

A trzeci czynnik?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

M.W.:<\/strong> Ostpolitik<\/em> [polityka wschodnia \u2013 przyp. aut.]. Zaprojektowana zosta\u0142a w latach 70. przez SPD pod rz\u0105dami Willy\u2019ego Brandta. Pierwotnie by\u0142a motywowana ch\u0119ci\u0105 zbli\u017cenia do NRD, ostatecznie przekszta\u0142ci\u0142a si\u0119 w polityk\u0119 pojednania i zbli\u017cenia z ca\u0142ym blokiem wschodnim. To w\u00f3wczas uznano granic\u0119 na Odrze i Nysie, rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 wymiana handlowa z ZSRR i innymi krajami regionu. Do RFN zacz\u0105\u0142 p\u0142yn\u0105\u0107 radziecki gaz. Jednocze\u015bnie RFN wydawa\u0142a 4\u20135 proc. PKB na obron\u0119 \u2013 wsp\u00f3\u0142pracy towarzyszy\u0142o zimnowojenne odstraszanie.<\/p>\n\n\n\n

O ile pierwsz\u0105 faz\u0119 Ostpolitik <\/em>oceniam pozytywnie, o tyle druga stanowi\u0142a preludium do naiwnej wsp\u00f3\u0142pracy Niemiec z dyktatur\u0105, jak\u0105 stawa\u0142a si\u0119 niepodleg\u0142a ju\u017c Rosja. W latach 80. SPD skupi\u0142a si\u0119 bowiem na partnerstwie w zakresie bezpiecze\u0144stwa z re\u017cimami komunistycznymi. Socjaldemokraci traktowali opozycjonist\u00f3w w Polsce czy Czechos\u0142owacji jak wichrzycieli \u2013 do\u015b\u0107 powiedzie\u0107, \u017ce Willy Brandt podczas podr\u00f3\u017cy do Polski nie chcia\u0142 si\u0119 spotka\u0107 z Lechem Wa\u0142\u0119s\u0105. Wielu z nich sprzeciwia\u0142o si\u0119 r\u00f3wnie\u017c zjednoczeniu Niemiec.<\/p>\n\n\n\n

Dlaczego?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

R.B.:\u00a0<\/strong>Po cz\u0119\u015bci dlatego, \u017ce nie chcieli, by Niemcy zn\u00f3w sta\u0142y si\u0119 wielkim, hegemonicznym krajem w centrum Europy. Jak\u0105\u015b rol\u0119 odgrywa\u0142a chyba r\u00f3wnie\u017c wiara w stabilno\u015b\u0107 re\u017cim\u00f3w socjalistycznych i ideowa z nimi blisko\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n

M.W.: <\/strong>Zdecydowanie. Gdy rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 proces jednoczenia, ogl\u0105da\u0142em relacj\u0119 z posiedzenia prezydium SPD. Polityczka lewego skrzyd\u0142a partii, Heidemarie Wieczorek-Zeul powiedzia\u0142a w\u00f3wczas, \u017ce je\u015bli rezultatem zjednoczenia ma by\u0107 wzmocnienie NATO i zwyci\u0119stwo kapitalizmu, to ona b\u0119dzie z ca\u0142ych si\u0142 walczy\u0107 przeciwko.<\/p>\n\n\n\n

A dzisiaj SPD che\u0142pi si\u0119 tym, \u017ce mur run\u0105\u0142 w\u0142a\u015bnie dzi\u0119ki ich Ostpolitik<\/em>\u2026<\/strong><\/p>\n\n\n\n

M.W.: <\/strong>Gdy zjednoczenie Niemiec zacz\u0119\u0142o by\u0107 powszechnie postrzegane jako sukces, SPD postanowi\u0142a go sobie przypisa\u0107. Z pobudek ideologicznych nie chcieli dostrzec roli republika\u0144skiego prezydenta Ronalda Reagana i jego polityki zbrojeniowej wobec ZSRR czy np. konserwatywnego papie\u017ca Jana Paw\u0142a II<\/a>, kt\u00f3ry przyczyni\u0142 si\u0119 do przemian w Polsce. Stworzyli wi\u0119c mit wp\u0142ywu Ostpolitik.<\/em><\/p>\n\n\n\n

W 1990 roku \u2013 tym samym, w kt\u00f3rym jednocz\u0105 si\u0119 Niemcy \u2013 premierem Dolnej Saksonii zostaje Gerhard Schr\u00f6der \u2013 jeden z g\u0142\u00f3wnych bohater\u00f3w waszej ksi\u0105\u017cki. Za m\u0142odu by\u0142 marksist\u0105, a w latach 90. blatuje siebie i swoj\u0105 parti\u0119 SPD z wielkim, w dodatku brudnym biznesem. Jak to si\u0119 dzieje?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

R.B.:\u00a0<\/strong>Po cz\u0119\u015bci odpowiada za to specyfika landu Dolna Saksonia, kt\u00f3ry ma udzia\u0142y w du\u017cych firmach, na przyk\u0142ad w Volkswagenie. Albo w sp\u00f3\u0142ce Salzgitter AG \u2013 to ogromny producent stali, kt\u00f3ry od lat 70. produkowa\u0142 dla ZSRR rury gazowe, p\u00f3\u017aniej zreszt\u0105 r\u00f3wnie\u017c dla gazoci\u0105gu\u00a0Nord Stream<\/a>. Premier Dolnej Saksonii zasiada w radach nadzorczych tego rodzaju firm.<\/p>\n\n\n\n

Ponadto Schr\u00f6derowi podoba si\u0119 maczystowski \u015bwiat biznesu. Wchodzi w uniwersum starszych m\u0119\u017cczyzn sukcesu, imponuj\u0105 mu sk\u0142onno\u015bci\u0105 do ryzyka, wzajemn\u0105 lojalno\u015bci\u0105 i pieni\u0119dzmi. Zaczyna od przyja\u017ani z gangami motocyklowymi, ko\u0144czy na autokratach. Szanuje Recepa Tayyipa Erdo\u011fana, szanuje W\u0142adimira Putina, poniewa\u017c to silni m\u0119\u017cczy\u017ani, kt\u00f3rym si\u0119 uda\u0142o.<\/p>\n\n\n\n

O ile jednak pogl\u0105dy Schr\u00f6dera na polityk\u0119 gospodarcz\u0105 ulegaj\u0105 zmianie, o tyle w swojej wizji polityki zagranicznej pozostaje konsekwentny. W latach 70. i 80. podr\u00f3\u017cuje do ZSRR, w 90. \u2013 jako premier Dolnej Saksonii \u2013 do Rosji.<\/p>\n\n\n\n

M.W.:\u00a0<\/strong>Pieni\u0105dze zawsze odgrywa\u0142y wa\u017cn\u0105 rol\u0119 dla Schr\u00f6dera, nawet wtedy, gdy by\u0142 ju\u017c kanclerzem [czyli w latach 1998\u20132005 \u2013 przyp. aut.]. Gdy podr\u00f3\u017cowa\u0142 z liderami biznesu, odczuwa\u0142 zaniepokojenie faktem, \u017ce wszyscy zarabiaj\u0105 wi\u0119cej ni\u017c on. Pewnie r\u00f3wnie\u017c dlatego, \u017ce urodzi\u0142 si\u0119 w biedzie. Jego matka by\u0142a sprz\u0105taczk\u0105, ojciec zgin\u0105\u0142 na wojnie, gdy ch\u0142opiec mia\u0142 kilka lat. W \u015bwiecie w\u0142adzy i pieni\u0119dzy by\u0142 nuworyszem.<\/p>\n\n\n\n

W\u0142adimir Putin wykorzysta\u0142 ten fakt z jego biografii, by zbli\u017cy\u0107 si\u0119 do kanclerza Schr\u00f6dera. Mia\u0142 w tym konkretny cel: kilka lat wcze\u015bniej obroni\u0142 doktorat o wykorzystaniu eksportu gazu jako instrumentu polityki zagranicznej.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

M.W.:<\/strong>\u00a0Putin zapytany w m\u0142odo\u015bci o to, czym w\u0142a\u015bciwie zajmuje si\u0119 w KGB, odpowiedzia\u0142, \u017ce jest ekspertem do spraw relacji mi\u0119dzyludzkich. I faktycznie, jest w tym bardzo dobry, potrafi dowiedzie\u0107 si\u0119 wiele o obiekcie swojego zainteresowania, o jego dobrych i z\u0142ych stronach. Putin r\u00f3wnie\u017c pochodzi z biedy, z leningradzkiej dzielnicy \u2013 jak sam mawia \u2013 pot\u0142uczonego szk\u0142a, podobnie jak Schr\u00f6der uprawia\u0142 w m\u0142odo\u015bci sport i otar\u0142 si\u0119 o \u015brodowisko kryminalne, lecz ostatecznie trafi\u0142 do polityki i zdoby\u0142 w\u0142adz\u0119.<\/p>\n\n\n\n

Ponadto Putin potrafi dawa\u0107 ludziom poczucie, \u017ce s\u0105 szczeg\u00f3lnie wa\u017cni. Dawa\u0142 Schr\u00f6derowi do zrozumienia, \u017ce mo\u017ce si\u0119 od niego \u2013 starszego i do\u015bwiadczonego polityka \u2013 wiele nauczy\u0107. Zaprasza\u0142 go prywatnie do Moskwy, rozmawia\u0142 z nim po niemiecku bez t\u0142umacza. Panowie chodzili razem do sauny, na sanki do parku, a na sze\u015b\u0107dziesi\u0105te urodziny Schr\u00f6dera Putin przywi\u00f3z\u0142 mu do teatru w Hanowerze ch\u00f3r kozacki, kt\u00f3ry wykona\u0142 hymn Dolnej Saksonii. Dosz\u0142o nawet do tego, \u017ce Putin za\u0142atwi\u0142 swojemu niemieckiemu przyjacielowi dw\u00f3jk\u0119 rosyjskich dzieci do adopcji. Schr\u00f6der mawia\u0142, \u017ce stosunki niemiecko-rosyjskie osi\u0105gn\u0119\u0142y g\u0142\u0119bi\u0119, jakiej nigdy wcze\u015bniej nie mia\u0142y. Ale to tak naprawd\u0119 by\u0142y jego prywatne stosunki.<\/p>\n\n\n\n

Jak ta przyja\u017a\u0144 przek\u0142ada\u0142a si\u0119 na polityk\u0119 wewn\u0119trzn\u0105 kanclerza Schr\u00f6dera?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

M.W.:<\/strong> Schr\u00f6der przedstawia\u0142 interesy niemieckiego przemys\u0142u energetycznego jako narodowe interesy Niemiec. Gdy by\u0142a mowa o kupnie rosyjskiego gazu, Schr\u00f6der nie m\u00f3wi\u0142, \u017ce le\u017cy to w interesie niemieckiego przemys\u0142u energetycznego czy niemieckiej gospodarki, ale \u017ce le\u017cy to w interesie Niemiec. W ten spos\u00f3b argumentowa\u0142 na przyk\u0142ad przyspieszenie budowy Nord Stream. Jeszcze ciekawiej zrobi\u0142o si\u0119, gdy przesta\u0142 by\u0107 kanclerzem, lecz wci\u0105\u017c kierowa\u0142 niemieck\u0105 polityk\u0105 wobec Rosji z tylnego siedzenia.<\/p>\n\n\n\n

Po Schr\u00f6derze kanclerk\u0105 zostaje Angela Merkel. Jej partia \u2013 CDU \u2013 przez cztery kadencje rz\u0105dzi\u0142a Niemcami w koalicji z SPD.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

M.W.:<\/strong> Schr\u00f6der staje si\u0119 w\u00f3wczas cz\u0119\u015bci\u0105 rosyjskiego przemys\u0142u energetycznego jako przewodnicz\u0105cy rady nadzorczej Nord Stream. Jednocze\u015bnie odgrywa rol\u0119 by\u0142ego, uznanego na arenie mi\u0119dzynarodowej kanclerza. I ma wp\u0142yw na kszta\u0142t niemieckiego rz\u0105du. Umieszcza w nim swoich bliskich wsp\u00f3\u0142pracownik\u00f3w \u2013 najpierw Franka-Waltera Steinmeiera jako ministra spraw zagranicznych, potem Sigmara Gabriela jako ministra gospodarki.<\/p>\n\n\n\n

Bardzo d\u0142ugo w niemieckiej energetyce obowi\u0105zywa\u0142 limit \u2013 mo\u017cna by\u0142o importowa\u0107 nie wi\u0119cej ni\u017c 30 proc. od jednego dostawcy. Za rz\u0105d\u00f3w ministra Gabriela zosta\u0142 on zwi\u0119kszony do 55 proc. Sta\u0142o si\u0119 to ju\u017c po aneksji Krymu<\/a>, co jest dla mnie niewyt\u0142umaczalne.<\/p>\n\n\n\n

Niemcy byli przekonywani przez polityk\u00f3w, \u017ce rosyjski gaz jest najta\u0144szy. W swojej ksi\u0105\u017cce udowadniacie, \u017ce nie by\u0142a to prawda.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

M.W.:<\/strong> Nie budowano terminali LNG, kt\u00f3re pozwala\u0142yby na zakup gazu z innych \u017ar\u00f3de\u0142 albo chocia\u017c negocjowanie z Moskw\u0105 warunk\u00f3w finansowych dostaw. W ten spos\u00f3b Niemcy uzale\u017cni\u0142y si\u0119 od rosyjskiego gazu i pozwala\u0142y dostawcy dyktowa\u0107 ceny. Uwa\u017cano, \u017ce Rosja jest bezpiecznym dostawc\u0105 i \u017ce nie mamy si\u0119 czego obawia\u0107.<\/p>\n\n\n\n

R.B.:<\/strong>\u00a0Ponadto sprzedano Rosji niemieckie magazyny gazu. Mo\u017cna powiedzie\u0107, \u017ce Rosja wykorzysta\u0142a europejsk\u0105 liberalizacj\u0119 rynk\u00f3w energetycznych do w\u0142asnych cel\u00f3w. Gazprom sta\u0142 si\u0119 nie tylko producentem, ale i w\u0142a\u015bcicielem infrastruktury gazowej, gazoci\u0105g\u00f3w i magazyn\u00f3w gazu. Budowa\u0142 na tym swoj\u0105 pozycj\u0119. Niemcy wierzyli, \u017ce bezpiecze\u0144stwo Europy nie jest mo\u017cliwe bez dobrych kontakt\u00f3w z Rosj\u0105. A kiedy wybuch\u0142a pe\u0142noskalowa wojna, odkryli z zaskoczeniem, \u017ce magazyny gazu s\u0105 puste.<\/p>\n\n\n\n

Gerhard Schr\u00f6der zosta\u0142 w\u00f3wczas czarnym charakterem. Zacz\u0119\u0142a si\u0119 dyskusja o usuni\u0119ciu go z SPD, odebrano mu biuro by\u0142ego kanclerza w Bundestagu, straci\u0142 te\u017c honorowe obywatelstwo Hanoweru. Nikt inny nie czu\u0142 si\u0119 winny?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

R.B.:<\/strong> Okre\u015bli\u0142bym to ogromnym osi\u0105gni\u0119ciem politycznym SPD. Schr\u00f6der zosta\u0142 g\u0142\u00f3wnym winowajc\u0105, a inni politycy odpowiedzialni za prorosyjsk\u0105 polityk\u0119 pozostali na swoich stanowiskach.<\/p>\n\n\n\n

Do dymisji nie poda\u0142 si\u0119 Frank-Walter Steinmeier, obecnie prezydent Niemiec, ani Sigmar Gabriel, kt\u00f3ry stoi na czele Mostu Atlantyckiego, stowarzyszenia promuj\u0105cego stosunki niemiecko-ameryka\u0144skie. Premierk\u0105 Meklemburgii-Pomorza Przedniego wci\u0105\u017c jest Manuela Schwesig, kt\u00f3ra przyczyni\u0142a si\u0119 do powstania nies\u0142awnej Fundacji Ochrony Klimatu, powo\u0142anej w celu omijania ameryka\u0144skich sankcji przeciwko Rosji.<\/p>\n\n\n\n

Niekt\u00f3rzy starali si\u0119 usprawiedliwia\u0107, inni znikn\u0119li na kilka tygodni. A gdy py\u0142 bitewny opad\u0142, powoli wr\u00f3cili do swoich r\u00f3l.<\/p>\n\n\n\n

M.W.: <\/strong>Trzeba jednak doda\u0107, \u017ce odby\u0142o si\u0119 to kosztem ich wiarygodno\u015bci. Na pocz\u0105tku wojny prezydent Steinmeier zaoferowa\u0142 Ukrainie wizyt\u0119 w Kijowie i zosta\u0142 odrzucony. Premierka Schwesig nie jest ju\u017c raczej wielk\u0105 nadziej\u0105 SPD.<\/p>\n\n\n\n

Co zmieni\u0142 na niemieckiej lewicy 2022 rok?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

R.B.:<\/strong> SPD zwr\u00f3ci\u0142a wi\u0119ksz\u0105 uwag\u0119 na rol\u0119 polityki energetycznej w obronno\u015bci, a tak\u017ce na kraje Europy Wschodniej \u2013 nie tylko Ukrain\u0119, ale i Polsk\u0119 oraz pa\u0144stwa ba\u0142tyckie. Wi\u0119cej pieni\u0119dzy przeznaczono na zbrojenia \u2013 Niemcom uda\u0142o si\u0119 wreszcie osi\u0105gn\u0105\u0107 cel przeznaczania na obronno\u015b\u0107 2 proc. PKB. Sam kanclerz Olaf Scholz od 2017 roku jest krytyczny wobec Rosji. W partii jednak wci\u0105\u017c s\u0105 ludzie, kt\u00f3rzy spekuluj\u0105 na temat ponownego nawi\u0105zania kontakt\u00f3w z Moskw\u0105.<\/p>\n\n\n\n

Zieloni utwardzili swoj\u0105 proukrai\u0144sk\u0105 pozycj\u0119, zacz\u0119li te\u017c or\u0119dowa\u0107 za wzmocnieniem obronno\u015bci i wi\u0119ksz\u0105 otwarto\u015bci\u0105 na struktury wojskowe, w tym przede wszystkim NATO. Z kolei w Die Linke wci\u0105\u017c panuje prymat tak zwanej polityki pokojowej i silnie krytyczne stanowisko wobec NATO i zbroje\u0144.<\/p>\n\n\n\n

M.W.:<\/strong>\u00a0Je\u015bli chodzi o SPD, znamienne wydaj\u0105 si\u0119 wyst\u0105pienia przewodnicz\u0105cego partii Larsa Klingbeila, niegdy\u015b polityka powi\u0105zanego z Rosj\u0105. Po wybuchu wojny wielokrotnie podkre\u015bla\u0142, \u017ce Niemcy powinni byli uwa\u017cniej s\u0142ucha\u0107 swoich wschodnich partner\u00f3w w NATO i \u017ce dzi\u015b nie ma ju\u017c mowy o bezpiecze\u0144stwie z Rosj\u0105, a raczej o bezpiecze\u0144stwie w obliczu Rosji. Jednak wielu starszej daty cz\u0142onkom SPD niekoniecznie podoba si\u0119 taka narracja.<\/p>\n\n\n\n

Jak dalece ta przemiana socjaldemokrat\u00f3w jest trwa\u0142a? Kanclerz Scholz sprawia obecnie wra\u017cenie hamulca pomocy militarnej. Odmawia dostarczenia rakiet dalekiego zasi\u0119gu Taurus, a w dodatku publicznie skomentowa\u0142 niejawne zaanga\u017cowanie NATO w obs\u0142ug\u0119 podobnych rakiet w Ukrainie.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

R.B.:<\/strong>\u00a0Nie mo\u017cna z ca\u0142\u0105 pewno\u015bci\u0105 wykluczy\u0107, \u017ce tzw. russlandversteherzy [wyrozumiali dla Rosji \u2013 przyp. red.] zn\u00f3w dojd\u0105 do g\u0142osu. Sonda\u017ce jednoznacznie wskazuj\u0105, \u017ce spo\u0142ecze\u0144stwo boi si\u0119 konfrontacji. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 obywateli nie chce dra\u017cni\u0107 rosyjskiego nied\u017awiedzia, uwa\u017ca, \u017ce lepiej zostawi\u0107 go w spokoju i \u017ce osi\u0105gnie si\u0119 to, nie zwi\u0119kszaj\u0105c dostaw broni. Kanclerz Scholz bez \u017cadnych w\u0105tpliwo\u015bci popiera Ukrain\u0119, jednak bierze pod uwag\u0119 te nastroje.<\/p>\n\n\n\n

M.W.:<\/strong>\u00a0Sprzeciw wobec dozbrajania Ukrainy jest silny szczeg\u00f3lnie we wschodnich Niemczech. Mimo \u017ce teren \u00f3w do\u015bwiadczy\u0142 okupacji radzieckiej, sympatia do Rosji, ale i respekt wobec jej si\u0142y, wci\u0105\u017c s\u0105 bardzo silne. Scholz ma jeszcze jeden problem: sytuacja niemieckiej gospodarki nie jest najlepsza, a obywatele odczuwaj\u0105 wzrost koszt\u00f3w \u017cycia. W tej sytuacji lewe skrzyd\u0142o SPD podchodzi sceptycznie do radykalnego zwi\u0119kszenia wydatk\u00f3w na obron\u0119. Politycy tej frakcji obawiaj\u0105 si\u0119, \u017ce w zwi\u0105zku z tym zabraknie pieni\u0119dzy na edukacj\u0119, wydatki socjalne czy ochron\u0119 klimatu.<\/p>\n\n\n\n

W ostatnim czasie kremlowscy propagandy\u015bci zacz\u0119li wzywa\u0107 do odrzucenia ustale\u0144 konferencji zjednoczeniowej Niemiec. Wskrzeszenie NRD jest oczywi\u015bcie ma\u0142o prawdopodobne, istnieje jednak mo\u017cliwo\u015b\u0107, \u017ce Rosja zaatakuje w przysz\u0142o\u015bci pa\u0144stwa NATO \u2013 niewielka, ale realna. Niemcy nie boj\u0105 si\u0119 takiego scenariusza?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

R.B.:<\/strong> Z perspektywy Niemiec zagro\u017cenie to jest bardziej odleg\u0142e ni\u017c dla Polak\u00f3w, cho\u0107by dlatego, \u017ce w przeciwie\u0144stwie do was nie graniczymy z Rosj\u0105. Zgadzam si\u0119 z Markusem, \u017ce rdzeniem emocjonalnym niemieckiego podej\u015bcia do Rosji jest strach przed dra\u017cnieniem nied\u017awiedzia czy te\u017c pewien rodzaj nie\u015bmia\u0142o\u015bci.<\/p>\n\n\n\n

Jednocze\u015bnie ka\u017cdy rozs\u0105dny polityk zdaje sobie dzi\u015b spraw\u0119, jak wa\u017cn\u0105 rol\u0119 odgrywa przy tym polityka odstraszania. Zar\u00f3wno Polska, jak i Niemcy opieraj\u0105 si\u0119 w tej kwestii na transatlantyckim wsparciu, Niemcy s\u0105 do tego cz\u0119\u015bci\u0105 porozumienia NATO o wsp\u00f3\u0142dzieleniu taktycznej broni nuklearnej. Widmo\u00a0wygranej Donalda Trumpa<\/a>\u00a0powinno jednak sk\u0142oni\u0107 nas do refleksji, czy nie czas na budow\u0119 europejskich \u015brodk\u00f3w odstraszania.<\/p>\n\n\n\n

Reinhard Bingener<\/strong> (ur. 1979) \u2013 dziennikarz \u201eFrankfurter Allgemeine Zeitung\u201d. Studiowa\u0142 teologi\u0119 ewangelick\u0105 w Halle-Wittenberdze, Chicago i Monachium. Od 2014 r. relacjonuje wydarzenia polityczne w Dolnej Saksonii, Saksonii-Anhalt i Bremie. Wsp\u00f3\u0142autor ksi\u0105\u017cki Moskiewski \u0142\u0105cznik. Sie\u0107 <\/em>Schr\u00f6dera i droga Niemiec ku zale\u017cno\u015bci<\/em>, kt\u00f3ra ukaza\u0142a si\u0119 w\u0142a\u015bnie po polsku w t\u0142umaczeniu Joanny Czudec nak\u0142adem wydawnictwa Instytutu Zachodniego.<\/p>\n\n\n\n

Markus Wehner<\/strong> (ur. 1963) \u2013 historyk i dziennikarz. Studiowa\u0142 histori\u0119 Europy Wschodniej, nauki polityczne i slawistyk\u0119 w Berlinie, Freiburgu i Moskwie. Od 1996 r. zwi\u0105zany z \u201eFrankfurter Allgemeine Zeitung\u201d. W latach 1999\u20132004 korespondent tego dziennika w Moskwie. Obecnie pisze g\u0142\u00f3wnie o niemieckiej polityce krajowej. Wsp\u00f3\u0142autor ksi\u0105\u017cki Moskiewski \u0142\u0105cznik. Sie\u0107 <\/em>Schr\u00f6dera i droga Niemiec ku zale\u017cno\u015bci<\/em>, kt\u00f3ra ukaza\u0142a si\u0119 w\u0142a\u015bnie po polsku w t\u0142umaczeniu Joanny Czudec nak\u0142adem wydawnictwa Instytutu Zachodniego.<\/p>\n\n\n\n

**
\"\"<\/p>\n\n\n\n

Finansowane przez Uni\u0119 Europejsk\u0105. Pogl\u0105dy i opinie wyra\u017cone s\u0105 pogl\u0105dami autor\u00f3w i niekoniecznie odzwierciedlaj\u0105 pogl\u0105dy Unii Europejskiej lub Dyrekcji Generalnej ds. Sieci Komunikacyjnych, Tre\u015bci i Technologii. Ani Unia Europejska, ani organ przyznaj\u0105cy finansowanie nie ponosz\u0105 za nie odpowiedzialno\u015bci.<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

W\u015br\u00f3d wielu Niemc\u00f3w, zw\u0142aszcza tych starszego pokolenia, panuje przekonanie, \u017ce jeste\u015bmy winni Rosji pok\u00f3j. W tej logice ponad dwadzie\u015bcia milion\u00f3w obywateli ZSRR, kt\u00f3rzy zgin\u0119li podczas wojny, to Rosjanie, cho\u0107 przecie\u017c byli w\u015br\u00f3d nich r\u00f3wnie\u017c Ukrai\u0144cy, Bia\u0142orusini i wiele innych narod\u00f3w \u2013 rozmowa z niemieckim dziennikarzem Reinhardem Bingenerem oraz dziennikarzem i historykiem Markusem Wehnerem.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":32421,"parent":0,"template":"","tags":[],"displeu_category":[],"class_list":["post-32402","article","type-article","status-publish","has-post-thumbnail","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/archive.displayeurope.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/article\/32402","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/archive.displayeurope.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/article"}],"about":[{"href":"https:\/\/archive.displayeurope.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/article"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/archive.displayeurope.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/archive.displayeurope.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/32421"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/archive.displayeurope.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=32402"}],"wp:term":[{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/archive.displayeurope.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=32402"},{"taxonomy":"displeu_category","embeddable":true,"href":"https:\/\/archive.displayeurope.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/displeu_category?post=32402"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}