{"id":41963,"date":"2024-06-14T10:07:39","date_gmt":"2024-06-14T08:07:39","guid":{"rendered":"https:\/\/archive.displayeurope.eu\/?post_type=article&p=41963"},"modified":"2024-09-06T16:32:21","modified_gmt":"2024-09-06T14:32:21","slug":"na-ile-bruksela-bedzie-musiala-liczyc-sie-z-glosami-skrajnej-prawicy-2","status":"publish","type":"article","link":"https:\/\/archive.displayeurope.eu\/pl\/article\/na-ile-bruksela-bedzie-musiala-liczyc-sie-z-glosami-skrajnej-prawicy-2\/","title":{"rendered":"Na ile Bruksela b\u0119dzie musia\u0142a liczy\u0107 si\u0119 z g\u0142osami skrajnej prawicy?"},"content":{"rendered":"\n

Kaja Puto: Europejska skrajna prawica mo\u017ce liczy\u0107 na sukces w eurowyborach. Je\u015bli opiera\u0107 si\u0119 na sonda\u017cach, \u0142\u0105cznie mo\u017ce uzyska\u0107 ponad 160 mandat\u00f3w. To zmieni polityczny klimat w Europie?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Piotr Buras:<\/strong>\u00a0Wszystko wskazuje na to, \u017ce ich przyrost b\u0119dzie relatywnie najwi\u0119kszy, a wi\u0119c w pewnym sensie b\u0119d\u0105 mogli nazywa\u0107 si\u0119 zwyci\u0119zcami tych wybor\u00f3w. Nie spodziewam si\u0119 jednak w zwi\u0105zku z tym rewolucyjnych zmian. Do wi\u0119kszo\u015bci im daleko, nie b\u0119d\u0105 mogli samodzielnie przeg\u0142osowywa\u0107 swoich pomys\u0142\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Pytanie te\u017c, czy b\u0119d\u0105 w stanie si\u0119 jednoczy\u0107. Mamy radykalniejsz\u0105 eurogrup\u0119 To\u017csamo\u015b\u0107 i Demokracja (ID), kt\u00f3rej liderk\u0105 jest Marine le Pen, oraz bardziej umiarkowan\u0105 Parti\u0119 Europejskich Konserwatyst\u00f3w i Reformator\u00f3w (ECR), do kt\u00f3rej nale\u017c\u0105 m.in. Bracia W\u0142osi Giorgii Meloni<\/a> czy PiS. Poza tymi grupami mamy jeszcze w\u0119gierski Fidesz oraz niemieck\u0105 AfD<\/a>, kt\u00f3ra zosta\u0142a niedawno usuni\u0119ta z szereg\u00f3w ID z powodu radykalizacji. To wskazywa\u0142oby na zwi\u0119kszenie pola do wsp\u00f3\u0142pracy obu tych partii, ale moim zdaniem do tego nie dojdzie.<\/p>\n\n\n\n

Dlaczego?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Powod\u00f3w jest wiele. Partie skrajnej prawicy r\u00f3\u017cni stosunek do Ukrainy. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 ECR uwa\u017ca, \u017ce nale\u017cy j\u0105 wspiera\u0107 i popiera te\u017c sankcje na\u0142o\u017cone na Rosj\u0119. Tymczasem ugrupowania z frakcji To\u017csamo\u015b\u0107 i Demokracja, np. Le Pen<\/a> czy austriaccy \u201ewolno\u015bciowcy\u201d, wprawdzie nie popieraj\u0105 rosyjskiej agresji, ale \u017ceruj\u0105 na zm\u0119czeniu wojn\u0105 i krytykuj\u0105 polityk\u0119 proukrai\u0144sk\u0105.<\/p>\n\n\n\n

Ale wa\u017cniejsze mo\u017ce jest to, \u017ce odgrywaj\u0105ca dzi\u015b na prawicy kluczow\u0105 rol\u0119 Giorgia Meloni mo\u017ce mie\u0107 wi\u0119kszy wp\u0142yw na polityk\u0119 europejsk\u0105, wcielaj\u0105c si\u0119 w rol\u0119 umiarkowanej i powa\u017cnej liderki, ni\u017c decyduj\u0105c si\u0119 na formalny alians z awanturnikami. Dlatego jej reakcja na awanse Le Pen, kt\u00f3ra chcia\u0142aby stworzy\u0107 wsp\u00f3ln\u0105 frakcj\u0119 skrajnej prawicy bez toksycznej AfD, by\u0142a do\u015b\u0107 ch\u0142odna. Meloni woli miesza\u0107 w g\u0142\u00f3wnym nurcie polityki. A to mo\u017ce mie\u0107 dalekosi\u0119\u017cne skutki.<\/p>\n\n\n\n

Od liczbowego wzmocnienia si\u0119 skrajnej prawicy wa\u017cniejsze jest wyra\u017ane przesuni\u0119cie si\u0119 na prawo europejskiego mainstreamu, zw\u0142aszcza Europejskiej Partii Ludowej. Wiele centroprawicowych partii pr\u00f3buje sobie w ten spos\u00f3b otworzy\u0107 drog\u0119 do wsp\u00f3\u0142pracy z partiami eurosceptycznymi w przysz\u0142ym parlamencie. A te b\u0119d\u0105 mia\u0142y w nim rol\u0119 j\u0119zyczka u wagi.<\/p>\n\n\n\n

To znaczy?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Mo\u017cemy spodziewa\u0107 si\u0119 odwrotu od prymatu praw cz\u0142owieka. Bardziej ambitne projekty legislacyjne w kwestiach klimatycznych czy migracyjnych mog\u0105 nie mie\u0107 bowiem wi\u0119kszo\u015bci. Trzeba b\u0119dzie liczy\u0107 si\u0119 ze zdaniem skrajnej prawicy, zw\u0142aszcza w kwestii szefostwa Komisji Europejskiej. W poprzedniej kadencji takim j\u0119zyczkiem u wagi by\u0142a grupa Renew, czyli libera\u0142owie pod wodz\u0105\u00a0Emmanuela Macrona<\/a>.<\/p>\n\n\n\n

Pi\u0119\u0107 lat temu relatywnym zwyci\u0119zc\u0105 wybor\u00f3w europejskich byli Zieloni. Zrobili \u015bwietne wyniki w krajach Europy P\u00f3\u0142nocno-Zachodniej, w tym samym roku Komisja Europejska przedstawi\u0142a Europejski Zielony \u0141ad \u2013 ambitny projekt po ich my\u015bli. W tych wyborach wyborc\u00f3w zdobywa si\u0119 raczej na krytyce tego projektu. Sk\u0105d ta zmiana?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Z\u0142o\u017cy\u0142o si\u0119 na to kilka czynnik\u00f3w. Po pierwsze covid i wojna w Ukrainie, kt\u00f3re spowodowa\u0142y zawirowania gospodarcze w ca\u0142ej Europie \u2013 recesj\u0119, wzrost cen energii, inflacj\u0119. W Europejskiej Radzie Stosunk\u00f3w Zagranicznych (ECFR) pytali\u015bmy ostatnio Europejczyk\u00f3w w badaniu, kt\u00f3ry z kryzys\u00f3w europejskich najsilniej wp\u0142yn\u0105\u0142 na ich \u017cycie. W wi\u0119kszo\u015bci kraj\u00f3w wskazano kryzys gospodarczy. Ta obawa o przysz\u0142o\u015b\u0107 bytow\u0105 przeniesiona zosta\u0142a na emocje wzgl\u0119dem Zielonego \u0141adu.<\/p>\n\n\n\n

Regulacje, kt\u00f3re przewiduje ten projekt, staj\u0105 si\u0119 ju\u017c rzeczywisto\u015bci\u0105. W Niemczech wybuch\u0142a ogromna dyskusja zwi\u0105zana z obci\u0119ciem rolnikom dop\u0142at do diesla. Rolnicy przez lata dostawali rekompensaty za wydatki na rop\u0119. Odebrano im je, a ceny paliw uros\u0142y, co wzbudzi\u0142o ogromne emocje.<\/p>\n\n\n\n

Spor\u0105 rol\u0119 odegra\u0142a te\u017c fatalna i bezduszna polityka komunikacyjna Unii Europejskiej.\u00a0Zielony \u0141ad<\/a>\u00a0przedstawiono jako r\u00f3\u017cnego rodzaju zakazy, na przyk\u0142ad sprzeda\u017cy samochod\u00f3w z silnikami spalinowymi. Mia\u0142 on dotyczy\u0107 nowych samochod\u00f3w i dopiero od 2035 roku, ale wiele obywateli odebra\u0142o to jako zagro\u017cenie czyhaj\u0105ce na nich tu i teraz. Inaczej zrobi\u0142y to Stany Zjednoczone, kt\u00f3re decyzje dotycz\u0105ce wspierania transformacji energetycznej sprzeda\u0142y spo\u0142ecze\u0144stwu jako szans\u0119 na lepsz\u0105 przysz\u0142o\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n

A czy ten op\u00f3r przeciwko Zielonemu \u0141adowi ma te\u017c wymiar antyglobalistyczny? W Polsce protesty rolnik\u00f3w powi\u0105zane by\u0142y z zalewem rynku przez ukrai\u0144skie produkty, w Hiszpanii \u2013 z pomidorami z Maroka.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Zdecydowanie tak. Zupe\u0142nie nies\u0142usznie, bo Zielony \u0141ad w ogromnej mierze jest projektem zmierzaj\u0105cym do wzmocnienia konkurencyjno\u015bci europejskiej gospodarki. Je\u015bli go nie wdro\u017cymy, odpadniemy z wy\u015bcigu technologicznego i gospodarczego. Bo dzisiaj zar\u00f3wno USA, jak i Chiny inwestuj\u0105 na pot\u0119g\u0119 w zielone technologie, energi\u0119 odnawialn\u0105, samochody elektryczne i to wszystko, co zw\u0142aszcza skrajna prawica prezentuje jako fanaberie. A ten wy\u015bcig zdecyduje nie tylko przysz\u0142o\u015bci klimatu i planety, ale te\u017c o tym, czy i jak b\u0119dziemy mogli utrzyma\u0107 nasz dobrobyt.<\/p>\n\n\n\n

Z kolei g\u0142\u00f3wnym problemem polskich rolnik\u00f3w nie s\u0105 ukrai\u0144skie towary, a rosn\u0105ce ceny produkt\u00f3w rolniczych na rynkach globalnych, za kt\u00f3re w du\u017cej mierze odpowiada Rosja. Zar\u00f3wno w tym, jak i poprzednich tematach zamieszania narobi\u0142a dezinformacja. W efekcie Zielony \u0141ad sta\u0142 si\u0119 symbolem kompletniej pora\u017cki Unii Europejskiej w oczach jej krytyk\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Przynajmniej mamy jaki\u015b wsp\u00f3lny mianownik kampanii eurowyborczej, kt\u00f3ra zwykle koncentrowa\u0142a si\u0119 na sprawach krajowych.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Dalej tak jest. We Francji eurowybory to plebiscyt nad w\u0142adz\u0105 Macrona, we W\u0142oszech \u2013 nad w\u0142adz\u0105 Meloni, w Polsce \u2013 przed\u0142u\u017cenie walki z populistami. Tematy europejskie s\u0105 na dalszym planie i grzej\u0105 Europejczyk\u00f3w w r\u00f3\u017cnym nat\u0119\u017ceniu. W jednych krajach wa\u017cniejsze s\u0105 kwestie konkurencyjno\u015bci gospodarki europejskiej, w innych \u2013 migracji, Zielonego \u0141adu czy bezpiecze\u0144stwa.<\/p>\n\n\n\n

Ursula von der Leyen<\/strong><\/a> zapowiedzia\u0142a par\u0119 tygodni temu, \u017ce priorytetem na jej nast\u0119pn\u0105 kadencj\u0119 \u2013 je\u015bli do niej dojdzie \u2013 b\u0119dzie walka z <\/strong>rosyjsk\u0105 dezinformacj\u0105<\/strong><\/a>. To nie jest temat, kt\u00f3ry \u0142\u0105czy Europ\u0119?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Jak najbardziej jest. Wiele kraj\u00f3w europejskich zmaga si\u0119 z agresj\u0105 rosyjsk\u0105 w tym wymiarze i dlatego w tej sprawie panuje wi\u0119kszy konsensus ni\u017c co do obronno\u015bci wojskowej. Ale i ta twarda obronno\u015b\u0107 wesz\u0142a do agendy w wielu krajach. R\u00f3wnie\u017c w Polsce dokona\u0142a si\u0119 w tej kwestii ogromna zmiana. Bo owszem, zawsze ch\u0119tnie m\u00f3wili\u015bmy na forum europejskim o bezpiecze\u0144stwie, ale byli\u015bmy sceptyczni co do wszelkich inicjatyw europejskich w tym zakresie.<\/p>\n\n\n\n

Bo zagra\u017ca\u0142oby to sp\u00f3jno\u015bci NATO?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

W\u0142a\u015bnie. W\u00f3wczas Polakom wydawa\u0142o si\u0119, \u017ce europejska obronno\u015b\u0107 by\u0142aby skierowana przeciwko Stanom Zjednoczonym i \u017ce b\u0119dzie s\u0142u\u017cy\u0107 przemys\u0142om zbrojeniowym kraj\u00f3w zachodniej Europy. A dzi\u015b to Polska jest krajem, kt\u00f3ry podnosi konieczno\u015b\u0107 wsp\u00f3lnych europejskich wysi\u0142k\u00f3w na rzecz bezpiecze\u0144stwa. Opowiadamy si\u0119 za silnym komisarzem do spraw obrony i du\u017cym europejskim bud\u017cetem na ten cel. Wydaje mi si\u0119, \u017ce wzmocnienie roli Unii Europejskiej jako aktora geopolitycznego stanie si\u0119 tematem przewodnim nast\u0119pnej komisji.<\/p>\n\n\n\n

Jaka w tym rola Tr\u00f3jk\u0105ta Weimarskiego?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Ten format ma swoje pi\u0119\u0107 minut. Druga po\u0142owa roku b\u0119dzie decyduj\u0105cym momentem dla Europy. Musimy pom\u00f3c przetrwa\u0107 Ukrainie wojn\u0119, przygotowa\u0107 si\u0119 na nowego prezydenta Stan\u00f3w Zjednoczonych, ktokolwiek nim zostanie, i wzmocni\u0107 w\u0142asn\u0105 obron\u0119. Rola Francji, Niemiec i Polski jako kraj\u00f3w z najwi\u0119kszymi bud\u017cetami wojskowymi i du\u017c\u0105 si\u0142\u0105 polityczn\u0105 w Unii Europejskiej jest tu kluczowa. Szczeg\u00f3lnie \u017ce rz\u0105dy tych kraj\u00f3w reprezentuj\u0105 szerokie polityczne spektrum europejskiego centrum.<\/p>\n\n\n\n

A co, je\u015bli pomoc Ukrainie si\u0119 nie uda? Ukrai\u0144cy powszechnie uwa\u017caj\u0105, \u017ce w razie ich przegranej Putin p\u00f3jdzie dalej. Czy ta opinia podzielana jest przez elity UE?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Nie. Jest poczucie, \u017ce zwyci\u0119stwo Rosji zmieni\u0142oby ca\u0142kowicie sytuacj\u0119 na kontynencie, ale nie ma przekonania o bezpo\u015brednim zagro\u017ceniu, przynajmniej na zach\u00f3d od Polski. Jest r\u00f3wnie\u017c \u015bwiadomo\u015b\u0107, \u017ce scenariusz, w kt\u00f3rym Ukraina zacznie wyra\u017anie przegrywa\u0107 wojn\u0119, b\u0119dzie wyzwaniem dla europejskiej jedno\u015bci. Kraje europejskie zareagowa\u0142yby na to r\u00f3\u017cnie: jedni chcieliby zach\u0119ca\u0107 Ukrain\u0119 do rozm\u00f3w z Rosj\u0105, inni \u2013 podwaja\u0107 pomoc.<\/p>\n\n\n\n

Na uruchomienie europejskiego funduszu obronnego, proponowanego przez Donalda Tuska, te\u017c nie ma zgody, nawet w\u015br\u00f3d pa\u0144stw Tr\u00f3jk\u0105ta Weimarskiego.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Kluczowym hamulcowym s\u0105 Niemcy, kt\u00f3re s\u0105 przeciwne zwi\u0119kszaniu limit\u00f3w zad\u0142u\u017cenia oraz powo\u0142ywaniu nowych funduszy na poziomie UE opartych na wsp\u00f3lnym d\u0142ugu. Stanowczo sprzeciwiaj\u0105 si\u0119 temu wsp\u00f3\u0142tworz\u0105cy koalicj\u0119 rz\u0105dz\u0105c\u0105 libera\u0142owie, ale tak\u017ce kanclerz Olaf Scholz jest temu niech\u0119tny. Jest to dla Niemiec problem konstytucyjny. Fundusz covidowy mia\u0142 by\u0107 jedynym i wyj\u0105tkowym, a teraz coraz cz\u0119\u015bciej m\u00f3wi si\u0119 o konieczno\u015bci zaci\u0105gni\u0119cia europejskiego d\u0142ugu na potrzeby wydatk\u00f3w obronnych. Jednak kanclerz Scholz wyra\u017anie zasygnalizowa\u0142, \u017ce gdyby mia\u0142o by\u0107 tak, \u017ce nie b\u0119dzie innego sposobu na wsparcie Ukrainy i wzmocnienie obrony europejskiej, to by\u0142by w stanie ten kierunek rozwa\u017cy\u0107.<\/p>\n\n\n\n

A s\u0105 inne sposoby?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Esto\u0144czycy maj\u0105 propozycj\u0119, by ka\u017cdy wp\u0142aci\u0142 0,25 proc. swojego PKB na pomoc Ukrainie. Jednak wiele kraj\u00f3w UE nie jest gotowych na takie rozwi\u0105zanie. Kolejny pomys\u0142 to przekazanie Ukrainie zamro\u017conych aktyw\u00f3w rosyjskich. To skomplikowana sprawa, bo taki ruch m\u00f3g\u0142by sprawi\u0107, \u017ce kraje spoza UE zniech\u0119c\u0105 si\u0119 do lokowania swoich pieni\u0119dzy w Europie, co zdestabilizowa\u0142oby walut\u0119 euro. Jak na razie dosz\u0142o do porozumienia w kwestii podarowania Ukrai\u0144com odsetek od tych aktyw\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Tylko \u017ce wojna rozwija si\u0119 du\u017co szybciej, ni\u017c miel\u0105 m\u0142yny unijnych decyzji. Plus Unia nie realizuje swoich obietnic \u2013 w zesz\u0142ym roku mia\u0142a dostarczy\u0107 Ukrainie milion pocisk\u00f3w, z czego uda\u0142o si\u0119 wyprodukowa\u0107 zaledwie jedn\u0105 trzeci\u0105. Z ukrai\u0144skiej, a tym bardziej rosyjskiej perspektywy, UE si\u0119 w tej grze nieustannie kompromituje.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Nie zgodz\u0119 si\u0119 z t\u0105 opini\u0105. Pope\u0142nili\u015bmy oczywi\u015bcie b\u0142\u0119dy, kt\u00f3re mo\u017cna krytykowa\u0107 \u2013 we\u017amy na przyk\u0142ad wstrzemi\u0119\u017aliw\u0105 postaw\u0119 Niemiec, zw\u0142aszcza na pocz\u0105tku wojny, czy dopuszczenie do wielomiesi\u0119cznej blokady granicy przez Polsk\u0119. Nie zwi\u0119kszyli\u015bmy znacz\u0105co swojej produkcji zbrojeniowej. Jednak w wymiarze finansowym kraje Unii Europejskiej pomog\u0142y Ukrainie w wi\u0119kszym stopniu ni\u017c Stany Zjednoczone. Dwa lata temu nikt nie przypuszcza\u0142, \u017ce UE b\u0119dzie finansowa\u0107 wydatki zbrojeniowe, Niemcy b\u0119d\u0105 dostarcza\u0107 bro\u0144 Ukrainie, \u017ce b\u0119dziemy szkoli\u0107 ukrai\u0144skich \u017co\u0142nierzy. W Brukseli i innych europejskich stolicach sprawno\u015b\u0107 tej reakcji jest powodem do dumy.<\/p>\n\n\n\n

\u017bal do UE maj\u0105 te\u017c prodemokratyczni Gruzini. Gruzja jest obok Ukrainy jednym z niewielu kraj\u00f3w, kt\u00f3rych obywatele s\u0105 gotowi t\u0142uc si\u0119 za europejsk\u0105 flag\u0119. A mimo to nie widz\u0105 wsparcia ze strony Brukseli. Co\u015b w og\u00f3le da si\u0119 z tym zrobi\u0107?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

To dramatyczna sytuacja, bo ten proeuropejski entuzjazm jest Unii bardzo potrzebny. Niestety d\u017awignia, kt\u00f3r\u0105\u00a0Unia Europejska ma w Gruzji,<\/a>\u00a0jest bardzo s\u0142aba. Jedyne, co mo\u017cemy w praktyce dla niej zrobi\u0107, to wspiera\u0107 \u015brodowiska proeuropejskie i pokazywa\u0107 Gruzinom, \u017ce droga do Unii jest otwarta. Jednak kalkulacje gruzi\u0144skich elit s\u0105 inne. Od Rosji zale\u017cy bowiem du\u017co wi\u0119cej, ni\u017c Bruksela mo\u017ce Gruzji da\u0107. Dlatego uwa\u017cam, \u017ce o losie Gruzji przes\u0105dzi wynik wojny w Ukrainie.<\/p>\n\n\n\n

Jednak z pomoc\u0105 Ukrainie jest jeszcze jeden problem, w mojej opinii bardzo powa\u017cny. Kilka miesi\u0119cy temu przeprowadzili\u015bmy w ECFR badania, z kt\u00f3rych wynika, \u017ce poparcie dla pomocy Ukrainie w\u015br\u00f3d Europejczyk\u00f3w jest wci\u0105\u017c ca\u0142kiem du\u017ce, natomiast niemal wcale nie ma wiary w jej pe\u0142ne zwyci\u0119stwo, czyli powr\u00f3t do granic z 1991 roku. Tak cel tej wojny definiuje Ukraina, za\u015b Zach\u00f3d przez ponad dwa lata nie zdefiniowa\u0142 do ko\u0144ca, jakie cele widzi. M\u00f3wimy, \u017ce pomagamy Ukrainie, jak d\u0142ugo si\u0119 da, pozostawiaj\u0105c jej definiowanie ostatecznego celu. To do pewnego stopnia zrozumia\u0142e, bo nie chcemy Kijowowi niczego narzuca\u0107.<\/p>\n\n\n\n

By\u0142oby to niemoralne i przeciwskuteczne. Ale jednocze\u015bnie wcale nie robimy wszystkiego, by Ukraina t\u0119 wojn\u0119 wygra\u0142a zgodnie z celami, jakie sobie wyznaczy\u0142a. To coraz bardziej staje si\u0119 problemem na poziomie spo\u0142ecznej legitymizacji pomocy dla Ukrainy. Ludzie widz\u0105 t\u0119 niesp\u00f3jno\u015b\u0107 i przestaj\u0105 wierzy\u0107 w to, \u017ce ca\u0142y ten wysi\u0142ek ma sens. A je\u015bli nie b\u0119d\u0105 wierzy\u0107, \u017ce zamierzony cel jest osi\u0105galny, to nie b\u0119d\u0105 chcieli dalej pomaga\u0107.<\/p>\n\n\n\n

To co w takim razie robi\u0107?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Mo\u017ce powinni\u015bmy powiedzie\u0107, \u017ce z punktu widzenia Europy nadrz\u0119dn\u0105 warto\u015bci\u0105 jest to, by Ukraina by\u0142a zakorzeniona w Europie jako demokratyczny kraj zintegrowany z Uni\u0105 Europejsk\u0105. A kwesti\u0119 granic pozostawi\u0107 otwart\u0105. To bardziej odpowiada\u0142oby temu, jak naprawd\u0119 elity europejskie patrz\u0105 na t\u0119 wojn\u0119.<\/p>\n\n\n\n

Podsumujmy: na progu eurowybor\u00f3w Europa rozmawia o ochronie interes\u00f3w ni\u017cszych klas, suwerenno\u015bci gospodarczej, bezpiecze\u0144stwie obywateli. Dlaczego nie wida\u0107 w tych tematach wyra\u017anego g\u0142osu lewicy?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Partie lewicowe maj\u0105 du\u017cy problem w tych wyborach. Obserwujemy to zar\u00f3wno w Polsce, jak i w Niemczech czy we Francji. By\u0107 mo\u017ce za s\u0142abo odr\u00f3\u017cniaj\u0105 si\u0119 od centrum, wyra\u017aniejszy skr\u0119t w lewo m\u00f3g\u0142by im pom\u00f3c. Ale jako\u015b wiatr inaczej wieje. O suwerenno\u015bci gospodarczej najg\u0142o\u015bniej m\u00f3wi Macron, czyli libera\u0142, a ochron\u0105 interes\u00f3w posiadaczy starych volkswagen\u00f3w zajmuje si\u0119 skrajna prawica.<\/p>\n\n\n\n

Spo\u0142eczny wymiar transformacji energetycznej m\u00f3g\u0142by by\u0107 tematem dla lewicy, jednak nie ma ona w tej kwestii wyra\u017anej ani sp\u00f3jnej narracji. Nie wida\u0107 te\u017c konstruktywnego pomys\u0142u na rozw\u00f3j konkurencyjno\u015bci europejskiej gospodarki. A bez tego trudno, by s\u0142u\u017cy\u0142a w przysz\u0142o\u015bci ubogim.<\/p>\n\n\n\n

Finansowane przez Uni\u0119 Europejsk\u0105. Pogl\u0105dy i opinie wyra\u017cone s\u0105 pogl\u0105dami autor\u00f3w i niekoniecznie odzwierciedlaj\u0105 pogl\u0105dy Unii Europejskiej lub Dyrekcji Generalnej ds. Sieci Komunikacyjnych, Tre\u015bci i Technologii. Ani Unia Europejska, ani organ przyznaj\u0105cy finansowanie nie ponosz\u0105 za nie odpowiedzialno\u015bci.<\/em><\/p>\n\n\n\n

– Kaja Puto<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

By\u0107 mo\u017ce za s\u0142abo odr\u00f3\u017cniaj\u0105 si\u0119 od centrum, wyra\u017aniejszy skr\u0119t w lewo m\u00f3g\u0142by im pom\u00f3c. Ale jako\u015b wiatr inaczej wieje. O suwerenno\u015bci gospodarczej najg\u0142o\u015bniej m\u00f3wi Macron, czyli libera\u0142, a ochron\u0105 interes\u00f3w posiadaczy starych volkswagen\u00f3w zajmuje si\u0119 skrajna prawica. \u2013 Kaja Puto rozmawia z Piotrem Burasem, dyrektorem Warszawskiego Biura Europejskiej Rady Spraw Zagranicznych.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":41376,"parent":0,"template":"","tags":[],"displeu_category":[],"class_list":["post-41963","article","type-article","status-publish","has-post-thumbnail","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/archive.displayeurope.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/article\/41963","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/archive.displayeurope.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/article"}],"about":[{"href":"https:\/\/archive.displayeurope.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/article"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/archive.displayeurope.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/archive.displayeurope.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/41376"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/archive.displayeurope.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=41963"}],"wp:term":[{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/archive.displayeurope.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=41963"},{"taxonomy":"displeu_category","embeddable":true,"href":"https:\/\/archive.displayeurope.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/displeu_category?post=41963"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}